Burgemeester: Je moet als gemeenteraadslid behoorlijk stevig staan

‘En wat gaat u nu eigenlijk doen? Hebben we u geïnspireerd?’ Zo vroeg Cees nuchter en met zijn Kootwijkerbroekse slimheid aan Silvio Erkens, de Staatssecretaris van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur. Vanwege de wolf was hij door ons uitgenodigd om met verschillende mensen in gesprek te gaan. Want in een democratie weeg je belangen tegen elkaar af en kijk je vanuit meerdere perspectieven. Om uiteindelijk een keuze te maken vanuit het algemeen belang (en dat om te zetten in daden). Laten we hopen dat het antwoord van de staatssecretaris aan Cees niet tevergeefs was en we voor de zomer actie zien. 

DEBATTEREN

De kinderen deelden hun ervaringen en hadden allemaal vragen voor de staatssecretaris. Mooi om te zien dat ze zich zo jong al durven uit te spreken en goede vragen weten te stellen. Datzelfde zag ik afgelopen vrijdag gebeuren in de raadszaal tijdens de finale van het scholendebat. Kinderen gingen met elkaar in debat over de meest uiteenlopende onderwerpen. Het stemde me hoopgevend om dit potentieel talent (wie weet toekomstige raadsleden) te zien debatteren. Jong geleerd is immers oud gedaan. 

HAMEREN

Betrokken en kundige raadsleden zijn natuurlijk ook geen overbodige luxe. Je krijgt als raadslid heel wat op je bord. De verruwing in de samenleving maakt het er niet beter op. Je moet als raadslid behoorlijk “stevig staan”. Er is altijd wel iemand het (grondig) oneens met jouw keuze. 

Dit heeft impact op volksvertegenwoordigers en bestuurders in ons land. Pas was in het nieuws dat raadsleden steeds vaker te maken krijgen met bedreigingen, intimidatie en een feller debat o.a. aangewakkerd door maatschappelijke onvrede en sociale media. Op een respectvolle manier met elkaar omgaan, geldt voor ons allemaal en daar zal ik (zoals een voorzitter van de raad betaamt) op blijven hameren! Natuurlijk, scherp op de inhoud maar altijd met oog voor de andere mens. 

PIEKEN

De gemeenteraadsverkiezingen hebben we inmiddels achter de rug. Het (online) kieskompas bleek een handig hulpmiddel. 20.671 kiesgerechtigden hebben het geraadpleegd. Een stuk hoger dan bij de vorige verkiezingen. Met een kleine piek bij livegang en de grootste piek op de laatste dag vóór de verkiezingen. Bijzonder om te zien dat elke leeftijdscategorie dit gebruikt, waarbij (een leuk en hoopvol feitje) de jongste doelgroep van 18-34 jaar een hoog percentage voor haar rekening nam (35%). Het laat de betrokkenheid bij de lokale politiek zien. Ook allen die debatten voor onze politici hebben georganiseerd: dank!

OPKOMST IN 1966, 1986, 2006 EN 2026 

De opkomst bij de gemeenteraadsverkiezingen stemde me eveneens tevreden. Het daagde me uit om eerdere opkomstcijfers erop na te slaan. In 1966 was de opkomst torenhoog: ruim 93%. De democratie op zijn best, zou je zeggen. Toch stond ook in die tijd de landelijke politiek onder druk. Het leidde in de ‘Nacht van Schmelzer’ tot de val van het kabinet. In 1986 was de opkomst lager, maar met 81,5% nog steeds helemaal niet gek. De jaren daarna begon het te schommelen en vanaf 2006 werd er een dalende trend ingezet. De opkomst voor de gemeenteraad duikelde met kleine stapjes van 74% naar 67%. Tot vorige week, want toen was er met een opkomstpercentage van ruim 69% eindelijk weer een (lichte) stijging te zien. Hoewel we in Barneveld nog altijd veel hoger ‘scoren’ dan het landelijke gemiddelde, fijn dat we weer omhoog zijn gegaan. 

GOED VERTEGENWOORDIGD

Of het tij gaat keren, blijft de vraag. De wereld is steeds openlijker in conflict. Geopolitieke spanningen, aanhoudende militaire conflicten, een mogelijke energiecrisis, zorgen over de toekomst en onze economie nemen toe. Vanuit de samenleving voelt niet iedereen zich gehoord of goed vertegenwoordigd door de overheid. Wel is het belangrijk om te kijken naar wat wel goed gaat, waar je wel het verschil kan maken. Ook dichtbij huis. Dat er dus meer mensen een stem hebben uitgebracht, stemt me positief. Net als al die raadsleden die zich inzetten voor de publieke zaak.  

AFSCHEID ‘OUDE’ RAAD 

Het is moedig als je als raadslid aan de slag gaat. De verantwoordelijkheid die ze dragen. De tijd die ze hieraan besteden. Het wegen van het algemeen belang. De bereidheid hebben om zich voor onze democratie in te zetten ondanks die verruwing in de samenleving. Het verdient woorden van respect en waardering. 

Dinsdag 31 maart is de laatste ‘afscheidsraad’. Dan gaan we vanachter het spreekgestoelte hier aandacht aan besteden. Overigens is dit online te volgen. Op 1 april installeren we de nieuwe Raad. Ik heb er zin in om met deze gemeenteraad en straks ook met het college B&W na de formatie, samen aan de slag te gaan voor onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties.

Column - Burgemeester Jacco van der Tak